Drewniane meble ogrodowe są piękne i naturalne, ale ich trwałość zależy od dwóch rzeczy: wyboru odpowiedniego gatunku drewna i regularnej pielęgnacji. Inaczej sprawdzi się egzotyczny teak, a inaczej krajowa sosna; jedne meble wytrzymają na deszczu latami, inne zniszczeją po dwóch sezonach zaniedbania. W tym poradniku pokazujemy, z jakiego drewna wybierać meble do ogrodu, na co patrzeć przy ich jakości oraz jak je pielęgnować i zimować. O samym surowcu piszemy w przewodniku o drewnie, a o miejscu, w którym meble najczęściej stają, w tekście o tarasie drewnianym.
Jakie drewno na meble ogrodowe
Wybór gatunku to najważniejsza decyzja, bo od niego zależy odporność mebli na deszcz, słońce i intensywne użytkowanie.
Najtrwalszy jest teak – egzotyczne drewno bogate w naturalne oleje, które chronią je przed wilgocią i szkodnikami, wymaga minimalnej konserwacji i z czasem zyskuje szlachetną, srebrzystą patynę, ale jest też najdroższy. Tańszym kompromisem między ceną a trwałością są akacja i robinia – bardzo twarde gatunki o ciepłym, miodowym odcieniu; robinia, zwana fałszywą akacją, to najtwardsze rodzime drewno w Europie, rodzima alternatywa dla egzotyków, wymagająca jednak śrub nierdzewnych, bo zawarte w niej kwasy plamią zwykły metal. Solidnie wypadają też inne egzotyki, jak eukaliptus, meranti i bangkirai – meranti rzadko się wypacza, a eukaliptus lepiej ustawić pod zadaszeniem, bo pęka przy gwałtownych zmianach wilgotności. Z gatunków krajowych trwałe są modrzew i dąb, choć oba wymagają regularnego olejowania, a dąb dodatkowo ciemnieje pod wpływem wilgoci. Najtańsza sosna jest miękka i sprawdzi się tylko pod zadaszeniem, przy intensywnej impregnacji mniej więcej co pół roku.
Egzotyczne czy krajowe
Wybierając między drewnem egzotycznym a krajowym, warto rozważyć bilans zalet. Gatunki egzotyczne, jak teak, bangkirai czy iroko, są naturalnie nasycone olejami i garbnikami, dzięki czemu opierają się wilgoci, grzybom i szkodnikom niemal bez naszej pomocy – są jednak drogie, a kupując je, warto szukać certyfikatu FSC, gwarantującego odpowiedzialne pochodzenie drewna. Gatunki krajowe, takie jak modrzew, dąb czy robinia, są tańsze i bardziej ekologiczne w transporcie, ale zwykle wymagają staranniejszej i częstszej pielęgnacji. Robinia jest tu wyjątkiem, bo dorównuje twardością egzotykom, będąc przy tym drewnem rodzimym.
Na co patrzeć przy jakości mebli
Trwałość mebli to nie tylko gatunek, ale i wykonanie. Najważniejsze są łączenia – solidne meble mają połączenia czopowe lub porządnie skręcane, a wszystkie okucia, śruby i zawiasy powinny być ze stali nierdzewnej lub mosiądzu, które nie korodują i nie zostawiają rdzawych zacieków. Ma to szczególne znaczenie przy akacji, robinii i dębie, których kwasy i garbniki reagują ze zwykłym metalem. Warto też zwrócić uwagę na grubość elementów, bo cieńsze łatwiej pękają, a przy meblach składanych – na jakość zawiasów i blokad oraz stabilność drewna, w czym najlepiej sprawdzają się akacja i teak.
Pielęgnacja mebli ogrodowych
Regularna pielęgnacja potrafi wydłużyć żywotność mebli nawet dwukrotnie, a nie jest skomplikowana.
Podstawą jest regularne mycie mebli wodą z łagodnym środkiem i miękką szczotką oraz naprawianie drobnych rys na bieżąco, zanim wniknie w nie wilgoć. Raz na sezon lub gdy drewno zaczyna szarzeć, warto je delikatnie przeszlifować i nałożyć olej do drewna albo olej do teaku – zwykle jeden lub dwa razy w roku. Najprostszym sygnałem, że nadszedł czas na nową warstwę, jest moment, gdy woda przestaje perlić się na powierzchni i zaczyna w nią wsiąkać. Mebli nie należy lakierować, bo lakier z czasem się łuszczy – olej daje naturalny efekt i można go odnawiać punktowo. Więcej o różnicy między tymi metodami piszemy w tekście o olejowaniu i lakierowaniu drewna.
Patyna czy zachowany kolor
Warto wiedzieć, że drewno egzotyczne pozostawione bez oleju nie niszczeje – po prostu szarzeje, zyskując z czasem srebrzystą patynę, którą wiele osób ceni za naturalny, elegancki wygląd. To kwestia gustu: jeśli wolimy zachować pierwotny, ciepły kolor drewna, trzeba regularnie olejować, a jeśli akceptujemy patynę, pielęgnacja może być rzadsza. Niezależnie od wyboru estetycznego, drewno i tak korzysta z okresowej ochrony, a olejowanie pozostaje najprostszym sposobem zabezpieczenia mebli.
Zimowanie mebli
Zima jest dla mebli ogrodowych najtrudniejszym okresem, dlatego najlepiej schować je pod dach – do garażu, altany czy piwnicy. Jeśli nie ma takiej możliwości, meble należy okryć oddychającymi pokrowcami, nigdy zaś szczelną folią, pod którą skrapla się wilgoć i rozwija pleśń. Ważne, by meble nie stały na mokrym podłożu i w miarę możliwości były uniesione nad ziemię. Meble składane mają tu przewagę, bo łatwo je złożyć i schować, co docenią zwłaszcza właściciele małych tarasów i balkonów.
Ochrona przed szkodnikami
Drewniane meble, zwłaszcza tańsze lub używane, mogą kryć owady, które z czasem przeniosą się na inne drewno w domu. Dlatego warto obejrzeć meble przy zakupie, a nowe zabezpieczyć impregnatem, o czym piszemy w tekście o impregnacie do drewna. Jak rozpoznać i zwalczyć owady niszczące drewno, wyjaśniamy w tekście o szkodnikach drewna.
Meble ogrodowe – drewno i pielęgnacja (PDF do druku)
Porównanie gatunków drewna na meble, zasady pielęgnacji i wskazówki dotyczące zimowania na jednej stronie. Wydrukuj i miej pod ręką.
Najczęściej zadawane pytania
Jakie drewno jest najlepsze na meble ogrodowe?
Najtrwalszy jest teak, a solidnym kompromisem cena-trwałość są akacja i robinia. Z gatunków krajowych dobrze sprawdzają się modrzew i dąb. Najtańsza sosna wymaga częstej impregnacji i ustawienia pod zadaszeniem.
Czym olejować meble ogrodowe?
Najlepiej olejem do drewna zewnętrznego lub specjalnym olejem do teaku, dopasowanym do gatunku. Olej wnika w drewno, chroni przed wilgocią i UV oraz podkreśla naturalny kolor; mebli nie należy lakierować.
Jak często olejować meble ogrodowe?
Zwykle jeden lub dwa razy w roku – meble stojące na otwartym słońcu i deszczu częściej, a te pod zadaszeniem rzadziej. Prosty test: gdy woda przestaje perlić się na powierzchni i zaczyna wsiąkać, czas na nową warstwę oleju.
Jak zabezpieczyć meble ogrodowe na zimę?
Najlepiej schować je pod dach albo okryć oddychającymi pokrowcami, nigdy szczelną folią. Meble nie powinny stać na mokrym podłożu, a najłatwiej przechować modele składane.
Czy meble z sosny nadają się do ogrodu?
Tak, ale wymagają intensywnej pielęgnacji: impregnacji mniej więcej co pół roku, regularnego czyszczenia i olejowania oraz ustawienia w miejscu chronionym przed deszczem. Bez tego szybko szarzeją i pękają.
Źródła
- Poradniki o gatunkach drewna stosowanych w meblach ogrodowych
- Materiały o pielęgnacji i olejowaniu mebli z drewna
- Opracowania o łącznikach nierdzewnych i jakości wykonania mebli
- Informacje o przechowywaniu i zimowaniu mebli ogrodowych